Jaka to rasa?

Nie można mówić o rasach szczurów, takich, jak np. u psów (jamnik, pudel itp) czy kotów (brytyjski, egzotyczny). Pojęcia "rasowy" używa się w znaczeniu "rodowodowy", czyli pochodzący z profesjonalnej hodowli.

Hodowcy mówią  za to o odmianach szczurów.

Nie wszystkie odmiany, z kilkudziesięciu wyróżnianych, są rozpowszechnione w Polsce. Może dlatego, że uzyskanie niektórych z nich niesie ze sobą ryzyko przeniesienia wad genetycznych. Wady te mają negatywny wpływ na zdrowie zwierzaka lub są nawet śmiertelne dla zarodków albo nowo narodzonych szczurków. Przykładem może być ogólnie znany problem szczurów bezwłosych odmiany Sphinx, które to cierpią na niedorozwój bądź zanik grasicy a to z kolei wywołuje niedobory immunologiczne. Wada ta czyni szczury bardzo podatnymi na choroby.

Jaka to odmiana?

Wyróżniamy następujące odmiany szczurów w zależności od ocenianej cechy:

rodzaje uszu

• Standard: niewielkie, osadzone i wyglądające podobne, jak u szczurów dzikożyjących.
• Dumbo: duże i okrągłe osadzone nisko na głowie.

rodzaje futerka

• Standard: włos krótki, gładki, pokrywający gęsto całe ciało.
• Rex: włos skręcony, brak włosów prostych, faliste wibrysy.
• Double rex: włos krótszy niż u rexów, obszary kręconego włosa przeplatają się z łysinkami.
• Velveteen: bez włosów prostych, sierść dłuższa, pofalowana.
• Long hair: długi włos futerka, który może łączyć się z innymi rodzajami, np. Long hair rex.
• Satin: włos cieńszy i dłuższy, miły w dotyku, z charakterystycznym (satynowym) połyskiem; może występować z każdą odmianą sierści. 
• Fuzz: szczurek bezwłosy, pokryty jedynie delikatnym meszkiem. 
• Sphinx: odmiana bezwłosa, ewentualnie z leciutką szczecinką i delikatnymi wąsami.
• Tailless: szczury bez ogonów, w Polsce hodowla zabroniona ze względu na obniżony komfort życia (trudności z równowagą i oddawaniem ciepła).

rodzaje oczu

• Czarne.
• Czerwone.
• Różowe.
• Ruby.
• Dark ruby.
• Odd-eye (szczurki o różnym kolorze oczu).

barwa sierści

• Self: całe ciało pokryte takim samym, jednolitym kolorem; włosy jednokolorowe, np.: niebieski, czarny, biały, albinotyczny, American blue i wiele, wiele innych barw.
• AOC (any other color): futerko tej samej barwy ale włosy dwu lub więcej kolorowe (dół włosa biały, góra czarna). Może być też mieszanka włosów jednolitych ale w dwu lub więcej kolorach, np.: aguti, cynamonowy, szynszylowy, płowy.
• AOCP (any other color pattern): kombinacja dwu, lub więcej kolorów (innych niż biały), układających się w rozpoznawalny wzór, np.: himalayan, Seal Point Siamese.
• Silvered (posrebrzany): sierść jest równo poprzeplatana białymi włosami, np.: srebrny-czarny, srebrny-niebieski.
• Marked (wzorzysty): tu umaszczenie nazywane jest zależnie od wzoru (znaczenia), jego umiejscowienia i barwy, np.: kaprurek, dalmatyńczyk, huski.

Przykłady znaczeń

• English Irish: biały trójkąt na kolorowym futerku, umiejscowiony na mostku.
• Irish: białe znaczenie (najlepiej równe i niezbyt duże) na kolorowej sierści brzucha, wszystkie białe łapki, biała końcówka ogonka.
• Berkshire: cały biały brzuch i klatka piersiowa, białe łapki i ogon.
• Essex: jak berkshire, ale futerko na brzuchu jest w innym kolorze niż grzbiet (nie jest białe).
• Variegated: głowa i łopatki pokryte kolorowym futerkiem, z białą plamką na czole i licznymi kolorowymi plamkami na całej długości tułowia, aż do ogona, brzuch biały.
• Blaze: biała trójkątna plamka, wierzchołkiem sięgająca nosa, a podstawą - małżowin usznych. Występuje u berkshire oraz variegated.
• Dalmatian: wiele drobnych kolorowych plamek na białym futerku całego ciała.
• Hooded czyli kapturek: na białym ciele występuje kolorowe znaczenie głowy, szyi i łopatek, które przechodzi w pas wzdłuż lini kręgosłupa i osiąga podstawę ogona.
• Bareback: kolorowy kapturek pokrywający głowę, szyję, klatkę piersiową i ramiona.
• Capped: kolorowe futerko tworzy tylko niewielką plamkę na głowie, plama ta nie sięga szyi i gardła, reszta futerka biała.
• Masked: jeszcze mniej kolorowego futerka, zakrywa ono jedynie nos, czoło i okolicę wokół oczu.

Jak tworzy się nazwę szczurka?

• RILLA – imię szczurka.
• Karat – hodowla z której pochodzi.
• Dumbo – rodzaj budowy uszu.
• Standard – rodzaj futerk.
• American blue – barwa sierści.
• Blazed, berkshire – nazwy znaczeń, jeśli szczurek jakieś posiada.

Za pomoc w opracowaniu tekstu oraz za zdjęcia szczurów dziękujemy Stowarzyszeniu Hodowców Szczurów Rasowych w Polsce (SHSRP), hodowlom szczurów rasowych oraz hodowcom amatorom.

Opracowanie
lek. wet. Kuba Kliszcz